Caterpillar, büyük dozer sınıfındaki ilk elektrik tahrikli modeli Cat D11 XE’yi tanıttı. Yeni model, taşınan malzeme başına yüzde 25’e kadar daha düşük yakıt tüketimi ve saatte yüzde 5 ila 10 daha fazla üretim hedeflerken, yaklaşık bir asırdır demiryolu sektöründe kullanılan dizel-elektrik tahrik yaklaşımını ağır iş makinelerine taşıyor.
Caterpillar, madencilik ve büyük ölçekli hafriyat operasyonlarına yönelik yeni Cat D11 XE Electric Drive dozerini tanıttı. Şirketin büyük dozer sınıfındaki ilk elektrik tahrikli modeli olan D11 XE, yeni nesil Cat D11’e kıyasla daha yüksek yakıt verimliliği, üretkenlik ve daha düşük toplam sahip olma maliyeti sunmak üzere geliştirildi.
D11 XE’nin dikkat çeken tarafı, tamamen bataryalı bir iş makinesi olması değil. Makinenin Cat C32B dizel motoru bir jeneratörü çalıştırıyor; jeneratör tarafından üretilen elektrik bir inverter üzerinden iki elektrik motoruna aktarılıyor ve motorlar paletlere güç sağlıyor. Sistem, mekanik tahrik sistemlerinde kullanılan bevel gear’ı ortadan kaldırırken yüzde 60 daha az hareketli parçaya sahip.
Bu yaklaşım yeni bir fikir değil. Dizel motorun doğrudan mekanik olarak tahrik sağlamak yerine jeneratör aracılığıyla elektrik üretmesi ve bu elektriğin çekiş motorlarını beslemesi, demiryolu sektöründe yaklaşık bir asırdır kullanılan bir teknoloji. Caterpillar ise bu tahrik mimarisini D11 XE ile büyük bir dozer platformuna uyarlıyor.
Daha az yakıt, daha fazla üretim
Caterpillar’a göre D11 XE, yeni nesil D11’e kıyasla taşınan malzeme birimi başına yüzde 25’e kadar daha az yakıt tüketiyor ve saatte yüzde 5 ila 10 daha fazla malzeme taşıyabiliyor. Şirket ayrıca saatlik yakıt tüketiminde yüzde 20’ye kadar, sera gazı emisyonlarında ise yüzde 20 ila 25 arasında azalma öngörüyor.
Elektrik tahrik sisteminin daha az hareketli parçaya sahip olması bakım tarafında da avantaj sağlıyor. C32B motorun daha düşük yüksek-rölanti devrinde çalışması, D11’e kıyasla motor yenileme aralığında yüzde 20’ye kadar daha uzun ömür sağlarken; motor, nihai tahrikler ve hidrolik sistemler için planlanan komponent onarım aralıkları 15.000 saatten 18.000 saate çıkarılıyor.
117 tona ulaşan çalışma ağırlığı
D11 XE, konfigürasyona bağlı olarak 108.316 ila 117.007 kilogram arasında çalışma ağırlığına sahip. Makine, ileri yönde 861 hp, emisyon konfigürasyonuna bağlı olarak geri yönde 955 veya 959 hp net güç sunuyor. İleri ve geri hareket hızı 11,2 km/s’ye kadar çıkarken, bıçak kapasitesi seçilen bıçak tipine göre 27,2 ila 43,6 m³ arasında değişiyor.
Makinede ayrıca AutoCarry otomatik bıçak kontrolü, 3D Grade Control, Automated Blade Assist ve otomatik riper kontrolü gibi teknolojiler bulunuyor. D11 XE, Cat MineStar çözümleriyle uzaktan kumanda ve yarı otonom çalışma gibi işlevlerle de donatılabiliyor.
Caterpillar böylece elektrik tahrik teknolojisini D6 XE ve D8 XE’nin ardından daha büyük bir dozer sınıfına taşıyor. D11 XE’nin öne çıkan tarafı ise yalnızca yeni bir elektrik tahrikli dozer olması değil; geçmişte lokomotiflerin verimli ve yüksek torklu çalışmasını mümkün kılan dizel-elektrik yaklaşımının, günümüzün ağır iş makinelerinde yeni bir kullanım alanı bulması.
